کشتي در ايران
در ايران قديم کشتي گرفتن و زور آزمايي کردن اهميت بسيار داشته است و اين ورزش در زندگي و سنتهاي ما ايرانيان به قدري ريشه دوانده که تبديل به يک ورزش ملي شده است .
درباره کلمه کشتي بايد گفت که زرتشتيان و پارسيان باستان هنگام غروب آفتاب بندي به کمر خود مي بستند و در برابر کانون آتش به دعا خواندن مي پرداختند . آن کمربند کستي ناميده مي شد و کشتي گرفتن هم از اين کلمه آمده به معني کمر يکديگر را گرفتن . البته واژه کستي هم در طي زمان تبديل به کشتي شده است و امروزه براي ناميدن اين ورزش که زورگري و زور آزمايي است به کار ميرود .
تاريخ پهلواني ايران سرشار از نامهاي آشنايي است که قدرت بدني و نيروي خود را در راه مبارزه با بي عدالتي و دفاع از مظلومان بکار برده اند . از پهلوانان قديم پورياي ولي – عبدالرزاق – مفرد قلندر – فيله همداني – شمس محمد – محمد مالاني و يوسف ساوي شهرت و محبوبيت بيشتر دارند و از پهلوانان دوره معاصر ميتوان به نامهاي مشهوري همچون ابراهيم يزدي – اکبر خراساني – حاج محمد صادق بلور فروش و حاج سيد حسن رزاز اشاره کرد .
کشتي هاي محلي در ايران
در نقاط مختلف ايران متناسب با شرايط آب و هوايي و آداب و رسوم مردم کشتي هاي مختلف و متنوعي رواج دارد که مشهورترين آنها عبارتند از :
کشتي پهلواني ( در زور خانه ها ) – کشتي باچوخه ( سراسر استان خراسان ) – کشتي لوچو ( روستاهاي مازندران ) – کشتي گيله مردي ( استان گيلان )– کشتي زوران پاتوله ( کردستان )– کشتي جنگ يا زوران ( اليگودرز و روستاهاي آن ) – کشتي بغل به بغل ( روستاهاي قزوين ) – کشتي آشيرما ( آذربايجان شرقي و روستاهاي اطراف خوي )– کشتي گرش ( مناطق ترکمن نشين )– کشتي عربي ( ايلات و عشاير خوزستان ) – کشتي کمر بندي ( اصفهان و روستاهاي فريدن )– کشتي لشکر کشي ( استان يزد ) – کشتي گچ گردان ( سيستان و بلوچستان به ويژه در روستاهاي زابل ) – کشتي دسته بغل ( استان فارس به ويژه منطقه ارسنجان ) و ديگر انواع کشتي در ميان ايلها و عشاير و مناطق روستايي ايران .
موقعيت کشورها
در مسابقات جهاني و بازيهاي المپيک هر بار حدود 500 کشتي گير قوي هيکل و زورمند از سراسر دنيا قدم به ميدان مسابقه مي گذارند که در آن ميان کشورهاي شوروي – آمريکا – آلمان – بلغارستان و ايران از قدرتهاي برتر کشتي جهان به شمار مي روند .
معروفترين کشتي گيران جهان
جورج هاکن اشميدت معروف به شير روسي . اين پهلوان به مدت 10 سال ( از سال 1898 تا سال 1908 ) از هيچ حريفي شکست نخورد . در سال 1968 در سن 91 سالگي در گذشت .
ياشار دوغو کشتي گير معروف ترکيه و فاتح مدال طلاي المپيک 1948 ( در وزن 73 کيلو ) و قهرمان جهان در سال 1951 .
تديا شويلي ( شوروي ) ازبهترين کشتي گيران جهان در دهه 1970 که در وزنهاي 82 و 90 کيلوگرم کشتي مي گرفت . او در فاصله سالهاي 76 – 1971 تعداد 6 مدال طلا از بازيهاي المپيک و مسابقات قهرماني جهان به گردن آويخت .
حميد کاپلان ( ترکيه ) کشتي گير سنگين وزن و قهرمان المپيک 1956 و قهرمان جهان در سال 1958 .
الکساندر مدويد ( شوروي ) برنده مدال طلا در المپيک هاي 1964 – 1968 – 1972 و قهرمان دنيا در سالهاي 1962 – 1963 – 1967 – 1969 – 1970 و 1971 . افتخارات و پيروزمنديهاي او در تاريخ کشتي جهان بي نظير است .
واتانابه ( ژاپن ) تنها کشتي گير بدون شکست جهان و قهرمان المپيک و دنيا در سالهاي 1964 – 1962 . او در طي سالهاي ورزش خود 186 کشتي در ميدانهاي ملي و بين المللي گرفت و در هيچ يک از آنها مغلوب نشد .
کشتي ايران
ورزش کشتي در ايران طرفداران بسيار زياد دارد و ورزش ملي ما محسوب مي شود . اين ورزش از قديم در زورخانه ها رواج داشته است ولي مسابقات کشتي زورخانه اي رفته رفته به خارج از گود زورخانه منتقل شده و به صورت آزاد و فرنگي گسترش يافته است .
ايران از سال 1948 ( المپيک لندن ) قدم به صحنه هاي بين المللي نهاد و به عنوان يک قدرت قابل حساب و درجه اول مطرح شد . درخشانترين پيروزي ايران 2 بار کسب مقام قهرماني جهان در سالهاي 1961 ( يوکوهاما ژاپن ) و 1965 ( منچستر انگلستان ) بوده است . ضمن آنکه در قاره آسيا هم کشتي ايران همواره درخشش داشته و اغلب به مقام قهرماني دست يافته است .
مشهورترين کشتي گيران ايران
از ميان پهلوانان و کشتي گيران آزاد و فرنگي ايران که در مسابقات قهرماني جهان و بازيهاي المپيک مدال گرفته اند ميتوان به اين نامهاي آشنا اشاره کرد :
جهان پهلوان غلامرضا تختي – عباس زندي – حبيبي – سيف پور – محمد علي صنعتکاران – منصور مهدي زاده – عبدالله موحد – ابراهيم جوادي – شمس الدين سيد عباسي – محسن فرح وشي – منصور برزگر – محمد رضا نوايي – رمضان خدر – رضا سوخته سرايي – محمد حسين محبي – مجيد ترکان – عسکري محمديان – عليرضا سليماني – برادران خادم و ...
